De GSQ-30 vragenlijst: voor de multisysteem klachten van Lymeziekte

The General Symptom Questionnaire-30 (GSQ-30): A Brief Measure of Multi-System Symptom Burden in Lyme Disease
Brian A. Fallon, Nevena Zubcevik, Clair Bennett, Shreya Doshi, Alison W. Rebman, Ronit Kishon, James R. Moeller, Nadlyne R. Octavien, and John N. Aucott
Front Med (Lausanne). 2019; 6: 283. Published online 2019 Dec 6. doi: 10.3389/fmed.2019.00283 PMCID: PMC6908481 PMID: 31867334

www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6908481/

Brian Fallon, de directeur van het Lyme and Tick-Borne Diseases Research Center van de Columbia University (NY, US) heeft een vragenlijst ontwikkeld die symptomen en de ernst ervan bij Lymepatiënten in kaart brengt. Bijzonder aan deze vragenlijst is dat deze geschikt is voor de dagelijkse artsenpraktijk. Het bevat 30 items, maar er zit van alles in.

Op basis van factor-analyse zijn vier groepen van klachten te onderscheiden: Pijn/Vermoeidheid, Neuropsychiatrische, Neurologische en Virus-achtige (grieperigheid) klachten. De ziekte-ernst blijkt vooral samen te hangen met de mate van depressiviteit/angst, pijn en vermoeidheid, en beperking in functioneren. De vragenlijst is gevalideerd aan de hand van bestaande gevalideerde vragenlijsten bijvoorbeeld voor pijn, vermoeidheid, angst en depressie, algehele gezondheid en functioneren. De vragenlijst is getoetst bij Lymepatiënten met een EM en Lymepatiënten met blijvende klachten na behandeling, en daarnaast bij drie controlegroepen: gezonde mensen, depressieve mensen en mensen met (niet-aangeboren) hersenletsel.

De chronische Lymepatiënten scoren vooral op pijn/vermoeidheid, neuropsychiatrische en neurologische klachten hoger dan de EM groep. De vragenlijst kan ook gebruikt worden om voortgang bij antibiotische behandeling te monitoren. Behandeling met antibiotica blijkt vooral een verschil te maken in de klachten-ernst door het verbeteren van functioneren. Het blijkt ook dat Lymepatiënten die zieker waren bij aanvang van de behandeling, minder winst boeken.

Opvallend was dat er geen significante verbetering werd gezien in de neurologische en neuropsychiatrische subschalen. Dit roept vragen op. Zijn deze domeinen getriggered door een infectie maar niet door een blijvende infectie? Is er een andere antibiotische of juist bijvoorbeeld een ontstekingsremmende en neuro-modulerende behandeling nodig? Kunnen de subschalen gebruikt worden voor verder behandel-onderzoek? Deze klinische vragen kunnen in toekomstig onderzoek onderzocht worden.

De conclusie is dat de GSQ-30 vragenlijst een valide en betrouwbaar instrument is om symptomen in kaart te brengen van Lymepatiënten met een EM en Lymepatiënten met blijvende klachten. Daarbij is de vragenlijst gevoelig om verandering na behandeling te detecteren (ook bij patiënten met een EM). De vragenlijst kan zowel in de praktijk als in onderzoek-setting gebruikt worden. Mogelijk is de vragenlijst ook toe te passen in toekomstige ‘precision-medicin’ onderzoek, waarbij deze klinische vragenlijst gecorreleerd kan worden met relevante biomarkers.

Aangepast: 7 februari 2021