Onderzoek en commentaar

De artikelen op deze pagina zijn geschreven door Drs. Niek Haak, biochemicus. Op zijn eigen, kritische wijze levert hij zijn persoonlijk commentaar op verschenen publicaties.


Sherlock en het gevecht om medische informatie

Sherlock en het gevecht om medische informatie (mei 2018)
Toen begin jaren ’90 het internet ontstond, waren er hoge verwachtingen van de mogelijkheden die dit zou bieden voor de toegang tot informatie voor gewone burgers, democratisering en vrijheid van meningsuiting. Aanvankelijk leek die belofte uit te komen maar langzaam aan veranderde het internet in een moeras van data waar onzin en commercieel / politiek gemanipuleerd (nep-)nieuws de boventoon voert en je betrouwbare informatie met een vergrootglaasje moet zoeken. Met medische informatie is het helaas weinig anders….

Persistente leugens

Persistente leugens (dec. 2017)
In december 2017 verschenen twee nieuwe publicaties van de onderzoeksgroep rond Monica Embers die simpel gezegd de vloer aanvegen met vrijwel alle ‘waarheden’ van de officiële Lyme experts van IDSA en CBO.


Waarom is er geen betrouwbare test voor de ziekte van Lyme?

Waarom is er geen betrouwbare test voor de ziekte van Lyme? (2009, geactualiseerd april 2017)
De meeste testen houden onvoldoende rekening met de grote variatie in Borrelia-stammen, de veranderende antigenen, de verschillende verschijningsvormen van de bacterie, de diverse immunologische reacties die patiënten kunnen vertonen en de voorkeur van de spirocheet voor weefsels. Testen en werkwijzen zijn vaak onvoldoende gestandaardiseerd, wat interpretatie van de resultaten bemoeilijkt…

Antibiotica en Esperanto

Antibiotica en Esperanto (2010, geactualiseerd april 2017)
Het vervolg op het bovenstaande artikel.
In mijn artikel over lymetesten is een aantal zaken achterwege gelaten die voor de testproblematiek minder belangrijk zijn, maar die wel relevant zijn voor behandeling van (vooral de chronische vorm van) Lymeziekte.
Dit artikel is vooral gebaseerd op microbiologisch en biochemisch onderzoek, aangezien medisch onderzoek ten aanzien van Lymeziekte tot nu toe weinig oplevert. Deze informatie bevat geen behandelingsadvies, maar is bedoeld om aan te geven op welke punten wetenschappelijk onderzoek wellicht nieuwe perspectieven kan bieden…

Donkerveld microscopie duister belicht

Donkerveld microscopie duister belicht (maart 2016)
Laane en Mysterud, twee onderzoekers van de universiteit van Oslo meenden een betrouwbare methode ontwikkeld te hebben om Borrelia te detecteren met donkerveld microscopie. Het onderzoek veroorzaakte flinke ophef in Noorwegen en de onderzoekers werden zelfs geschorst door de universiteit. Met de nodige vertraging zijn eindelijk de resultaten van een ‘contra-expertise’ gepubliceerd.

Lyme en het afweersysteem

Lyme en het afweersysteem (dec. 2015)
Het laatste nummer van het Nederlands Tijdschrift voor Medische Microbiologie besteedt speciale aandacht aan auto-immuniteit. Daarbij is ook een artikel van het Lyme Borreliose centrum van het AMC over de rol van het immuunsysteem bij de ziekte van Lyme.


Star Wars

Star Wars (sept. 2015)
In het Star Wars universum spelen de minuscule midi-chlorians een grote rol: het zijn intelligente, symbiotische micro-organismen die zich bevinden in iedere cel en de basis vormen van het leven. Wanneer er voldoende midi-chlorians in de cellen aanwezig zijn maakt dat voor de gastheer een verbinding mogelijk met the Force, een bovenmenselijke kracht die een centrale rol speelt in de Star Wars verhalen.

Nog meer NVMM sprookjes

Nog meer NVMM sprookjes (sept. 2015)
Recent verscheen een nieuwe publicatie uit NVMM hoek die nogmaals probeert de problemen met Lyme serologie onder het vloerkleed te vegen, ditmaal voor een internationaal publiek en vermoedelijk in de hoop dat dit soort misleidende informatie nog hoger in de citatie indexen komt en ook in andere landen navolging vindt.

Foute trend

Foute trend (juni 2015)
Wanneer je zoekt in de PubMed database (waarin het meeste biomedisch onderzoek van de afgelopen decennia vermeld is) dan krijg je bij de zoekresultaten een grafiekje te zien van het aantal publicaties per jaar. Eén blik is genoeg om vast te stellen dat er iets vreemds aan de hand is bij onderzoek naar de ziekte van Lyme.

Chinese Verlichting

Chinese Verlichting (juni 2015)
De Chinese CDC onderzocht een nieuwe PCR techniek voor Lyme diagnostiek die een minimum aan apparatuur vergt, zeer simpel in gebruik is en ook nog binnen ongeveer één uur de uitslag levert: de LAMP-PCR.


Lyme – de Ebola van de ontwikkelde wereld

Lyme – de Ebola van de ontwikkelde wereld (mei 2015)
U denkt misschien: wat een onzin! Ebola wordt veroorzaakt door een virus, geen bacterie zoals bij Lyme. Ebola is heel besmettelijk en je gaat er vaak snel aan dood. Lyme is ‘hier’, in de gematigde streken en Ebola is vooral ‘daar’, in de tropen en ons probleem niet tenzij het toevallig even van de TV spat. Maar er zijn ook veel overeenkomsten….

Lyme handtekening

Lyme handtekening (maart 2015)
Lyme diagnostiek is in de praktijk sterk gebaseerd op serologische testen die ernstige beperkingen hebben. Onderzoekers van de Amerikaanse CDC en Colorado State University ontwikkelden een nieuw testprincipe voor Lyme dat ze metabolic biosignature noemen en dat belangrijke voordelen lijkt te hebben t.o.v. de traditionele serologische tests.

Wandelende dierentuin

Wandelende dierentuin (okt. 2014)
Teken kunnen verschillende pathogene (ziekte-verwekkende) bacteriën overbrengen waarvan bijna ieder jaar wel nieuwe voorbeelden ontdekt worden. Behalve deze pathogene bacteriën bevatten teken ook nog allerlei endosymbiotische bacteriën (die voor de teek zelf van belang zijn) en andere pathogenen zoals protozoa en virussen. Hoe weinig we nog weten wordt duidelijk uit een recente Chinese publicatie waarin onderzoekers het microbioom (alle aanwezige bacterie soorten) van de teek Ixodes persulcatus analyseerden.

Lyme en ‘terug naar de natuur’

Lyme en ‘terug naar de natuur’ (sept. 2014)
Een analyse van de Lyme statistieken in Tsjechië wijst erop dat ‘dichter bij de natuur wonen’ en meer recreatie buitenshuis belangrijke factoren zijn bij de toename van het aantal Lyme gevallen.


Junk science

Junk science (sept. 2014)
Recent verscheen een nieuwe publicatie van Gary Wormser, een man die door onze wetenschappelijke elite bij CBO, Gezondheidsraad en AMC op handen gedragen wordt gezien de gretigheid waarmee ze zijn publicaties citeren. Met zijn artikel probeert Wormser – zoals vaker – te ‘bewijzen’ dat persistentie van Borrelia na antibiotica behandeling een fabeltje is.

Can of Worm(ser)

Can of Worm(ser) (juli 2014)
Recent werd in twee nieuwe publicaties om aandacht gevraagd voor Borrelia miyamotoi (verder afgekort als Bm): een studie van Amerikaanse IDSA onderzoekers naar het voorkomen van antilichamen tegen Bm in gearchiveerde bloedmonsters (1), en een ingezonden brief van ons RIVM dat via PCR onderzocht in hoeverre Bm voorkomt bij teken in Nederland (2).

Dood of levend?

Dood of levend? (juli 2014)
Zoals ook bij het voorgaande artikel werd vermeld (‘persistente infectie en persistente klachten‘) blijkt uit talloze onderzoeken dat na ‘afdoende’ antibiotica (AB) behandeling van lymeziekte, vooral als de behandeling in een later stadium gestart wordt, er Borrelia (Bb) ‘resten’ overblijven die klachten kunnen veroorzaken. Er is al vele jaren discussie over de vraag of die Bb ‘resten’ levend en/of gevaarlijk zijn. De onzekerheid hierover wordt door de ‘Lyme deskundigen’ van IDSA, CBO en Gezondheidsraad gebruikt om o.a. langere AB behandeling bij lymeziekte én betere testen zoals PCR tests tegen te houden.

Persistente infectie en persistente klachten

Persistente infectie en persistente klachten (juli 2014)
Recent verscheen een nieuw artikel (1) van de onderzoeksgroep van Mario Philipp van Tulane University. Deze groep publiceerde de afgelopen jaren diverse interessante onderzoeken rondom de persistentie van Borrelia, onderzoek dat grotendeels gebaseerd is op experimenten met resusapen (één van de weinige dieren die na Borrelia infectie een met de mens vergelijkbare neuroborreliose krijgt).


Een frisse wind in Lymeland

Een frisse wind in Lymeland (juli 2014)
Afgelopen week werd een interessant artikel gepubliceerd dat afkomstig is van het RIVM en gebaseerd op onderzoek uit 2007/2008. De bedoeling van het onderzoek was om te kijken of het Lyme besmettingsrisico na een tekenbeet bepaald kan worden wanneer de patiënt zich voor het eerst bij de huisarts meldt, en of op basis hiervan beslist kan worden of een preventieve AB behandeling zinvol is (dus nog voordat een Borrelia besmetting definitief is vastgesteld).

Borrelia stealth technologie en chronische Lyme

Borrelia stealth technologie en chronische Lyme (juli 2014)
Dit review artikel (Open Source, voor iedereen gratis te lezen) geeft een prima overzicht van de actuele kennis over de stealth technologie van Borrelia. Borrelia is aangepast om zich zo goed mogelijk te kunnen handhaven in een gastheer, ondanks een actief afweersysteem en eventuele antibiotica behandeling.

Detectie van Borrelia met microscopie

Detectie van Borrelia met microscopie (juli 2014)
Al vele jaren beschrijven lymepatiënten op internet hoe ze met een simpele microscoop met donkerveld verlichting Borrelia spirocheten en andere Bb levensvormen zien in hun bloed. Vaak gaat het om patiënten die nog steeds ziek zijn ondanks een ‘afdoende’ antibiotica kuur, terwijl ze volgens serologische lymetesten ‘gezond’ zijn. De microscopie beschrijvingen laten, ondanks verschillen in locatie, techniek en omstandigheden vaak vergelijkbare resultaten zien

Meer onderzoek nodig naar chronische lyme en co-infecties

Meer onderzoek nodig naar chronische lyme en co-infecties (juli 2014)
Dit overzichtsartikel bespreekt de problemen bij diagnose van chronische Lyme en co-infecties, toegesneden op de Europese situatie. Het betreft hier niet alleen tekenbeet co-infecties, maar ook infecties die op een andere manier kunnen worden overgedragen en waarvan de symptomen kunnen overlappen met die van Lyme. Deze co-infecties (die tijdens, voor of na de tekenbeet opgelopen zijn) en Lyme kunnen elkaars effect versterken en de behandeling bemoeilijken.


Veel borrelia varianten veroorzaken helemaal geen EM

Veel borrelia varianten veroorzaken helemaal geen EM (juli 2014)
Onderzoekers van o.a. het RIVM vonden bij een studie in Croatie dat bij patienten die een EM krijgen door besmetting met Borrelia (Bb sl), slechts een beperkt aantal Borrelia varianten die in de omgeving voorkomen ook frequent voorkomen in een EM huidbiopt.

Twijfel zaaien over persistentie van borrelia en borrelia PCR tests

Twijfel zaaien over persistentie van borrelia en borrelia PCR tests (juli 2014)
Het uitstekende research artikel van Embers c.s. (1), dat persistentie en virulentie van Borrelia in resusapen ondanks langdurige antibiotische behandeling aantoonde, blijft de IDSA bezig houden. Publicatie van dit artikel werd jarenlang op een minder nette manier tegengehouden, en na publicatie kwamen IDSA coryfeeën met allerlei gezochte argumenten om de conclusies onderuit te halen.

De ziekte van Coumou

De ziekte van Coumou (mei 2014)
Recent verscheen een nieuwe publicatie (1) over Lyme serologie in Nederland die opvalt door de brutale manier waarop de feiten en resultaten gemanipuleerd worden om tot de gewenste conclusie te komen.

Amerikaanse Inquisitie – een modern sprookje

Amerikaanse_Inquisitie – een modern sprookje (maart 2014)
Het was de pausen van Yale en Hopkins ter ore gekomen dat er ketterij was in de Lage Landen, en dat het volk aldaar, na vele jaren van zwaar lijden onder het beleid van de Lyme pausen, probeerde zich te ontworstelen aan het IDSA/CBO evangelie…
Een reactie op de CBO-richtlijn 2013.

Aangepast: 12 september 2020